Hộ kinh doanh bỏ thuế khoán từ 2026: phải làm gì?

Năm 2026 là năm đầu tiên hộ kinh doanh bỏ thuế khoán, chuyển sang tự kê khai và tự chịu trách nhiệm về doanh thu của mình. Với hàng chục nghìn hộ kinh doanh ở Hải Phòng, từ quán ăn ở Lê Chân đến cửa hàng vật liệu ở Hải Dương cũ, đây là thay đổi lớn nhất trong nhiều năm. Bài viết giải thích hộ nào phải nộp thuế, cần chuẩn bị sổ sách, hóa đơn gì và các bước làm ngay để không bị phạt.

Vì sao hộ kinh doanh bỏ thuế khoán?

Việc hộ kinh doanh bỏ thuế khoán được quy định tại Nghị quyết 198/2025/QH15 của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc biệt phát triển kinh tế tư nhân. Mục tiêu là minh bạch doanh thu, giảm việc ấn định thuế theo cảm tính và tạo điều kiện để hộ kinh doanh lớn dần chuyển lên doanh nghiệp. Cùng nghị quyết này, lệ phí môn bài cũng chấm dứt thu từ 1/1/2026.

Hộ kinh doanh bỏ thuế khoán: hộ nào phải nộp thuế từ 2026?

Khi hộ kinh doanh bỏ thuế khoán, câu hỏi đầu tiên là mình có phải nộp thuế không. Hộ kinh doanh có doanh thu năm từ ngưỡng chịu thuế trở xuống không phải nộp thuế GTGT và thuế TNCN. Ngưỡng này được nâng lên 500 triệu đồng/năm theo Luật Thuế thu nhập cá nhân sửa đổi thông qua ngày 10/12/2025, sau đó tiếp tục nâng lên 1 tỷ đồng/năm theo Nghị định 141/2026/NĐ-CP ngày 29/4/2026. [kiểm tra lại: ngưỡng và văn bản áp dụng tại thời điểm đăng bài]

Lưu ý quan trọng: dưới ngưỡng không có nghĩa là không phải làm gì. Hộ vẫn phải thông báo doanh thu, lưu chứng từ và chứng minh được doanh thu thực tế khi cơ quan thuế yêu cầu.

Thuế khoán và kê khai khác nhau thế nào?

Hộ kinh doanh bỏ thuế khoán cần chuẩn bị gì?

Sổ sách

Sau khi hộ kinh doanh bỏ thuế khoán, hộ kê khai phải ghi sổ doanh thu bán hàng, dịch vụ theo ngày và lưu hóa đơn, chứng từ mua vào. Hộ có quy mô lớn hơn cần thêm sổ chi phí, sổ theo dõi tiền lương, công nợ. Ghi sổ đều đặn ngay từ đầu kỳ giúp khai thuế nhanh và có căn cứ khi bị kiểm tra.

Hóa đơn điện tử

Hộ có doanh thu trên ngưỡng phải dùng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế hoặc hóa đơn khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối dữ liệu với cơ quan thuế. Hộ bán lẻ, ăn uống, dịch vụ trực tiếp cho người tiêu dùng nên chọn giải pháp máy tính tiền để xuất hóa đơn ngay khi bán.

Cách tính thuế cho hộ trên ngưỡng

Hộ trên ngưỡng nộp thuế GTGT theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu tùy ngành nghề, và thuế TNCN theo phương pháp quy định cho hộ kinh doanh. Tỷ lệ cụ thể, cách xác định doanh thu tính thuế và ví dụ tính sẽ được chuyên gia của chúng tôi cập nhật theo văn bản hướng dẫn mới nhất. [ATS cung cấp: tỷ lệ áp dụng 2026 kèm ví dụ tính]

4 việc hộ kinh doanh bỏ thuế khoán cần làm ngay

1. Xem thông báo của Thuế cơ sở

   Kiểm tra thông báo chuyển đổi phương pháp tính thuế gửi tới hộ. Tra Thuế cơ sở quản lý tại trang tra cứu 14 Thuế cơ sở Hải Phòng.




2. Ước tính doanh thu cả năm

   Xác định hộ trên hay dưới ngưỡng chịu thuế, ngành nghề và tỷ lệ thuế áp dụng.




3. Đăng ký hóa đơn điện tử nếu thuộc diện

   Chọn nhà cung cấp, kết nối máy tính tiền nếu bán lẻ trực tiếp.




4. Ghi sổ và khai thuế đúng kỳ

   Ghi doanh thu hằng ngày, lưu hóa đơn mua vào, nộp tờ khai và tiền thuế đúng hạn.

Sai lầm thường gặp khi hộ kinh doanh bỏ thuế khoán

• Khai doanh thu thấp hơn thực tế. Dữ liệu chuyển khoản, hóa đơn, sàn thương mại điện tử đều được cơ quan thuế đối chiếu. Khai thiếu bị truy thu, phạt và tính tiền chậm nộp.
• Không ghi sổ vì nghĩ mình dưới ngưỡng. Khi doanh thu tăng giữa năm, hộ không có số liệu để chứng minh.
• Dùng tài khoản cá nhân lẫn lộn. Tiền bán hàng và chi tiêu gia đình chung một tài khoản khiến việc giải trình rất khó.
• Nộp tờ khai muộn. Hộ kinh doanh bị phạt bằng một nửa mức phạt của tổ chức, xem bài mức phạt chậm nộp tờ khai thuế.

Khi nào hộ kinh doanh nên lên doanh nghiệp?

Khi doanh thu vượt xa ngưỡng chịu thuế, có nhiều lao động, cần xuất hóa đơn cho doanh nghiệp lớn hoặc muốn vay vốn ngân hàng, chuyển lên công ty TNHH thường có lợi hơn: được tính chi phí hợp lý, khấu trừ thuế GTGT đầu vào và tăng uy tín với đối tác. Chúng tôi tư vấn miễn phí phương án chuyển đổi và làm trọn thủ tục qua dịch vụ thành lập doanh nghiệp.